Nieuws

Algemeen | 13 feb 2018

Computersysteem kan artsen helpen met voorschrijven medicijnen

 

Utrecht Veel ouderen lopen onnodig risico op complicaties en zelfs sterfte als gevolg van suboptimaal voorschrijven van geneesmiddelen, zo blijkt uit de literatuur. Onderzoeker Dedan Opondo onderzocht daarom in samenwerking met het NIVEL in hoeverre het computersysteem van de huisarts de veiligheid en effectiviteit van medicijnvoorschriften kan verbeteren.
Uit de studie bleek dat de kwaliteit van het voorschrijven door huisartsen voor een groot deel op basis van algoritmes kan worden geëvalueerd. Zo’n algoritme wordt dan toegepast op gegevens die de huisarts routinematig in het elektronisch patiëntendossier registreert. Een arts kan dan vanuit zijn computersysteem achteraf feedback krijgen over de voorgeschreven medicijnen, of zelfs al tijdens het voorschrijven ondersteund worden met waarschuwingen en herinneringen. Het systeem kan zo nodig zelfs het voorschrijfgedrag van de arts corrigeren. Wanneer huisartsen een geautomatiseerd systeem zouden hebben dat hen zou ondersteunen bij het voorschrijven van geneesmiddelen, zou de kwaliteit van zorg kunnen verbeteren.

Suboptimaal voorschrijven
Suboptimaal voorschrijven heet in het Engels inappropriate medication prescription (IMP). IMP kwam in de onderzochte periode bijvoorbeeld nog veel voor bij het voorschrijven van ontstekingsremmers (NSAID’s), waar volgens de richtlijn ook een maagbeschermingsmiddel bij hoort. Uit de studie kwam naar voren dat in de loop der jaren wel verbetering optrad, maar dat in 2010 toch nog slechts twee derde van de NSAID-voorschriften werd vergezeld van een maagbeschermingsmiddel. Tevens bleek dat dit verschil afhing van de softwarepakketten die huisartsen gebruiken voor hun elektronisch patiëntendossier. Door IMP krijgen ouderen vaker bijwerkingen en lopen ze meer risico op ophoping het vasthouden van urine in de blaas en maagzweren en lopen ze een groter risico op valincidenten.

Effect van veiligheidswaarschuwingen
Onderdeel van de studie was ook het meten van de effecten van veiligheidswaarschuwingen door het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG). Als voorbeeld diende een middel dat veel werd voorgeschreven voor mensen met diabetes, en waarvan in 2007 een waarschuwing werd afgegeven voor een verhoogd risico op hart- en vaatziekten: rosiglitazon. De studie maakte duidelijk dat analyse van elektronische patiëntendossiers van huisartsen goed kunnen worden gebruikt voor het meten van de effecten van zo’n maatregel. Van de patiënten die het middel vóór de maatregel gebruikten, kreeg meer dan 25% het nog steeds voorgeschreven drie jaar nadat de waarschuwing was afgegeven. Mogelijk betrof het daarbij vooral patiënten van wie de huisarts oordeelde dat het individuele risico laag was.

Kwaliteit van zorg meten
Er zijn voor een huisarts vaak gegronde redenen voor artsen om af te wijken van de richtlijnen bij het voorschrijven van geneesmiddelen. In de praktijk ondervinden huisartsen vaak terecht dat een richtlijn niet van toepassing is op het profiel van een individuele patiënt. In onderzoek kunnen verschillen tussen individuele patiënten niet altijd goed worden betrokken, en hierdoor wordt de kwaliteit van zorg soms te laag ingeschat. De studie waarover het hier gaat is gebaseerd op gegevens uit elektronische patiëntendossiers die routinematig worden vastgelegd door de huisarts (en beschikbaar gesteld door NIVEL Zorgregistraties eerste lijn), waarin de hiervoor benodigde mate van detail ontbreekt.

Toch blijkt uit deze studie dat deze gegevens goed kunnen worden gebruikt als basis voor beslissingsondersteuning bij het voorschrijven van geneesmiddelen door huisartsen en als basis voor de beoordeling van de kwaliteit van het voorschrijven van geneesmiddelen door huisartsen. Een belangrijke voorwaarde is dan wel dat kwaliteitsindicatoren op een duidelijke, ondubbelzinnige en meetbare wijze zijn geformuleerd, rekening houdend met de beschikbaarheid van gegevens. In deze studie werd aangetoond dat een zelfde kwaliteitsindicator op verschillende manieren kan worden vertaald naar gegevens en algoritmes, en dat dat leidt tot verschillende uitkomsten.

Algemeen | 23 mrt 2019

Bruins: iedereen kan kosteloos gebruik gaan maken van een persoonlijke gezondheidsomgeving

Vandaag heeft minister Bruno Bruins (Medische Zorg) een regeling aangekondigd, waarmee het voor iedere Nederlander mogelijk is om de komende jaren kosteloos gebruik te maken van een digitale persoonlijke gezondheidsomgeving. Hiermee kun je als patiënt zelf bepalen of en met welke zorgverleners je jouw medische gegevens deelt.

Algemeen | 20 mrt 2019

Aantal meldingen over leveringsproblemen medicijnen flink gestegen

Het aantal meldingen over mogelijke leveringsproblemen van medicijnen is vorig jaar fors gestegen. In 2017 waren er 536 meldingen, afgelopen jaar 1.390. Die problemen gaan over ongeveer duizend verschillende soorten medicijnen.

Algemeen | 18 mrt 2019

Wie is de baas over mijn medicijnen?

Heb jij een prangende vraag/goed verhaal over Medicijnen en ben je vrijdag 22 maart vrij? Kom dan naar de opnames van het nieuwe HUMAN-debatprogramma DE PUBLIEKE TRIBUNE in Hilversum. Stel samen met presentator Coen Verbraak je vraag aan een panel van deskundigen en verantwoordelijken. Kortom: NEEM PLAATS OP DE PUBLIEKE TRIBUNE – Aanmelden via: Human.nl/bijwonendepublieketribune

Algemeen | 17 mrt 2019

Helpt vitamine D om griep en verkoudheid te voorkomen?

Een luchtweginfectie zoals griep of een verkoudheid is te voorkomen door één keer per week vitamine D toe te voegen aan brood en melk. Wie wekelijks een extra dosis vitamine D binnenkrijgt via zijn eten heeft 50 procent minder kans op een luchtweginfectie. Dat schrijven Britse wetenschappers in het BMJ.

Algemeen | 14 mrt 2019

Ben of ken je iemand tussen de 10 en 16 jaar oud met een lichamelijke beperking of chronische aandoening? Dan zijn wij op zoek naar jou!

Mijn naam is Mitchell Cattenstart en ik ben namens Stichting Samen Sportief bezig met mijn  afstudeeronderzoek. Het is een behoefteonderzoek naar de opzet van sportkampen voor kinderen met een beperking of chronische aandoening van 10-16 jaar.

Algemeen | 13 mrt 2019

Zorgkosten terug van de belasting

Leven met een beperking of chronische ziekte brengt kosten met zich mee. Betaalt u deze kosten zelf, dan kunt u een deel daarvan terugkrijgen via de aangifte inkomstenbelasting. De website Meerkosten.nl legt in eenvoudige taal uit hoe u dat doet. Wilt u de informatie toch ook graag op papier? Onderaan dit bericht kunt u het artikel ’De aftrek van zorgkosten’ downloaden.

Ontvang de nieuwsbrief